SAN INFORMEERT

SAN eist directe sluiting van de REC 13-02-2026

Op 6 Februari heeft SAN Gedeputeerde Staten van Friesland verzocht om bestuursdwang toe te passen en de REC te sluiten op basis van het niet hebben van een geldige omgevingsvergunning. Hierop kregen we direct een brief van de Fumo, waarin een vertragingstaktiek werd aangevoerd. Wij moesten administratieve documentatie aanleveren. Hierop hebben we direct gereageerd om te vragen of de FUMO in deze fase de verantwoordelijkheid draagt om de REC te kunnen sluiten, aangezien naar onze mening dat een taak is van Gedeputeerde Staten. Hierop hebben we nog geen antwoord mogen ontvangen. We hebben aangegeven zo snel mogelijk antwoord te verkrijgen om niet onnodige vertraging op te lopen.

Wij houden jullie op de hoogte van verdere ontwikkelingen.

P E R S B E R I C H T

Milieuschandaal in Fryslân: provincie liet afvaloven jarenlang illegaal draaien. Stichting Afvaloven Nee eist directe intrekking vergunning Reststoffen Energie Centrale in Harlingen. Strafrechtelijk dossier in afronding.

Harlingen– De provincie Fryslân heeft jarenlang toegestaan dat de Reststoffen Energie Centrale (REC) in Harlingen structureel en fors méér rookgassen uitstootte dan vergund. Dat blijkt uit documenten van toezichthouder FUMO en recente verklaringen van de afvaloven zelf. Stichting Afvaloven Nee (SAN) eist nu onmiddellijke intrekking van de vergunning en directe stillegging van de installatie.

Volgens SAN is inmiddels onomstotelijk vast komen te staan dat de recente uitbreidingsvergunning van de REC al bij verlening in 2023 ondeugdelijk was. Bij de aanvraag is gewerkt met onjuiste en onvolledige gegevens over het rookgasdebiet. Veel draait om de gehanteerde meetonzekerheid. De REC, onderdeel van afvalverwerker Omrin, knoeide eerst bij de omrekening van de debieten naar 11% zuurstof. Daarnaast werd een meetonzekerheid van 21% gehanteerd, terwijl 4% is toegestaan.

Verkeerde ingediende informatie bevestigd door advocaat van de REC

In een brief aan de Raad van State, waar op dit moment de verleende vergunning door SAN wordt aangevochten, heeft de advocaat van de REC bevestigd onjuiste informatie te hebben gebruikt bij het indienen van de vergunning. Er is ten onrechte gedacht dat met een meetonzekerheid gewerkt kon worden van 21%. Door dit falen ligt de daadwerkelijke uitstoot sinds 2011 structureel vér boven de vergunde waarden. SAN heeft Gedeputeerde Staten van Fryslân daarom dringend opgeroepen om met onmiddellijke ingang de nog niet onherroepelijke vergunning in te trekken.

Toezichthouder is al vanaf 2016 op de hoogte van structurele overschrijdingen

Uit een eerder door de SAN ingediend Woo verzoek (Wet openheid overheid) is een interne FUMO-brief boven tafel gekomen. Uit die brief blijkt dat de toezichthouder zelf al in 2016 tot de conclusie gekomen was dat de afvaloven gemiddeld circa 230.000 Nm³ rookgas per uur uitstootte. Dat is zo’n 30 procent boven het vergunde niveau. De adjunct-directeur van destijds noemde het expliciet als een voortdurende overtreding van de milieuwetgeving. Echter: een actief en uitvoerend handhavend optreden bleef uit. Opvallend hierbij is dat de betreffende adjunct-directeur kort daarna op ‘een functie elders’ terecht is gekomen.

“Dit is geen administratieve fout” zegt de woordvoerder van SAN. “Dit is een jarenlang patroon van een overheidsbedrijf met structurele overschrijdingen, verkeerde aannames en het wegkijken door toezichthouders en bestuurders. Omrin, de provincie en de toezichthouder wisten het – en deden niets.”

De huidige vergunningen van de REC zijn overigens gebaseerd op een milieueffectrapportage (MER) uit 2007. Ondanks latere uitbreidingen van capaciteit en verruiming van het rookgasdebiet is de MER nooit aangepast. Ook de meest recente vergunning uit 2023 is gebaseerd op een aanvraag waarin het werkelijke rookgasdebiet opnieuw veel te laag is voorgesteld.

“Dat betekent dat de provincie een illegale situatie heeft proberen te ‘legaliseren’ op basis van opnieuw onjuiste informatie,” aldus de advocaat van SAN. “Dat is juridisch onhoudbaar. Ook de beginselplicht tot handhaving laat hier geen enkele beleidsruimte.”

Gezondheid en natuur structureel genegeerd

De uitstoot van de afvaloven is direct relevant voor de gezondheid van omwonenden en voor kwetsbare natuur, waaronder het nabijgelegen Waddengebied, een Natura2000 gebied met een UNESCO Werelderfgoed status. Juist daarom rust op het provinciebestuur een verhoogde zorgplicht, stelt SAN. Dat individuele burgers en een maatschappelijke stichting deze feiten boven water moesten halen, noemt SAN daarbij “onthutsend”.

“Dit dossier laat zien dat niet de vergunninghouder, niet de toezichthouder en niet het bevoegd gezag deze misstand hebben gecorrigeerd,” zegt de woordvoerder. “Dat ondermijnt het vertrouwen in de overheid op een fundamentele manier.”

Eis: afvaloven per direct dicht

SAN heeft het College van Gedeputeerde Staten formeel gesommeerd om:

· de omgevingsvergunning REC B.V per direct in te trekken,

• de installatie per direct stil te leggen zolang geen rechtsgeldige vergunning bestaat;
• binnen veertien dagen te laten weten welke handhavingsmaatregelen worden genomen.

Blijft actie uit, dan volgt verdere escalatie. Omdat er geen sprake meer is van een incident, maar van een overduidelijk jarenlang patroon, is SAN inmiddels bezig om een strafrechtelijk dossier bij het Openbaar Ministerie af te ronden.

“Verder uitstel is bestuurlijk, juridisch en maatschappelijk onhoudbaar,” aldus de advocaat van SAN. “Wie nu nog niet ingrijpt, neemt bewust verantwoordelijkheid voor het voortduren van een illegale en potentieel schadelijke situatie.”

We hebben op 12.12.2025 een Zienswijze ingediend tegen het Voornemen van de Provincie Friesland om een Last onder Dwangsom op te leggen aan de Reststoffen Energie Centrale. Dit is een normale stap in het hele proces naar weer een andere rechtszaak. We blijven echter onverstoord doorwerken aan onze andere insteek, namelijk het Openbaar Ministerie. Daar maken we vorderingen mee en we houden jullie op de hoogte. Hieronder eerst onze brief die vandaag naar Gedeputeerde Staten is verstuurd.

06.02.2026 We hebben op bovenstaande brief nog steeds geen officieel antwoord ontvangen van de Provincie. Het niet nemen van een besluit, is ook een besluit.

Stichting Afvaloven Nee stapt naar het OM vanwege het ineffectieve handhavingsbeleid door de Provincie Friesland waar het overtredingen betreft van de REC. We hebben een kopie van de brief gekregen die de Provincie Friesland aan de REC heeft gestuurd. Daarin wordt aan de REC medegedeeld dat de Provincie Friesland van plan is (voornemens is) aan haar een last onder dwangsom op te leggen. Wij zijn de tel kwijtgeraakt hoeveel voornemens en lasten onder dwangsom er de afgelopen 15 jaar zijn opgelegd. Een ding is zeker. Dit handhavingsinstrument werkt totaal niet, want de REC gaat structureel door met het overschrijden van wettelijk vastgestelde emissiecijfers en van het wettelijk vastgestelde rookgasdebiet. De emmer is wat ons betreft vol.

QILIN HACKERS MAKEN NOTULEN VAN VERTROUWELIJKE VERGADERINGEN VAN OMRIN BUIT

Vanaf 21 Oktober tot en met 31 Oktober is er een storing geweest bij de REC. Vanwege een defect aan de ontslakker is de REC gecontroleerd afgestookt en zou de oorzaak worden onderzocht. De oorzaak is nog niet vrijgegeven, wij hopen dat Omrin dit nog wel zal doen. Een ontslakker is een waterbad waar bodemas in wordt afgekoeld. Als er teveel bodemas wordt doorgevoerd vindt er obstructie plaats. *pagina 8

De oven is sinds 31 oktober weer in werking. Sinds Zaterdag 11 Oktober zijn er geen emissiegegevens meer vrijgegeven. Dit heeft te maken met een ransomware aanval van een Russische hackersgroep Qilin op 12 Oktober jl. De gegevens kunnen ook niet handmatig worden vrijgegeven, zegt Omrin. Waarom dit zo is, wordt niet duidelijk gemaakt. Er wordt medegedeeld dat alle emissiegegevens worden bijgehouden en dat ze in het jaaroverzicht zullen komen. Dit jaaroverzicht wordt halverwege volgend jaar pas vrijgegeven. Wij hopen echter dat de REC en de Omrin er alles aan zullen doen om de emissie gegevens snel weer op tafel te krijgen.

De storing met de hackers van Qilin duurt nu al sinds 12 Oktober. Dit betekent dat Omrin al 3 weken lang geen oplossing heeft kunnen vinden om het Qilin Hackers probleem op te lossen. Naar nu blijkt zijn de BSN nummers van de inwoners van Schiermonnikoog gepubliceerd door de Hackersgroep. Notulen van vertrouwelijke vergaderingen en prive gegevens van medewerkers blijken ook te zijn buitgemaakt...

SAN heeft Gedeputeerde Staten van Fryslan op 13 Juli 2025 een brief gestuurd naar aanleiding van de publicatie en openbaringen in Trouw.

Onderzoeksjournalisten van RTL Nieuws hebben de uitstoot cijfers van ZEER ZORGWEKKENDE stoffen (ZZS) van onder andere de REC over de jaren 2015 en 2022 met elkaar vergeleken. ZZS zijn zéér giftig en de de inname van ZZS kan op termijn onder andere een trigger vormen voor de vorming van kanker. Uit onderstaande kaartje blijkt dat de niet alleen pal naast de UNESCO Wereldergoed NATURA 2000 Waddenzee, maar ook de vlak bij de stad Harlingen en omliggende woonkernen gelegen afvalverbrander REC op de ZWARTE LIJST staat.

De levensbedreigende uitstoot van ZZS is OMHOOG gegaan in plaats van omlaag. Dit in strijd met de regelgeving, de minimalisatieplicht. Door RTL gehoorde experts noemen als oorzaak o.a. ONVOLLEDIGE VERBRANDING.

SAN beschikt over keiharde bewijzen dat er GEFRAUDEERD is bij de rapportering van twee in de REC uitgevoerde onderzoeken die door de Europese Richtlijn Industriële Emissies zijn voorgeschreven om te controleren of al het afval wel volledig wordt naverbrand. Het betreft onderzoeken met metingen uitgevoerd door TUV metingen en de afvalovenbouwer DOOSAN LENTJES. Het Friese provinciebestuur dat wettelijk de toezichthouder is zwijgt evenals beide bedrijven als het graf. Het in Duitsland en Zuid-Korea gevestigde bedrijf DOOSAN LENTJES, dat mondiaal ook kerncentrales bouwt, heeft zelfs zwart op wit de adviseurs van SAN met advocaten bedreigd als zij hierover nog verdere navraag doen. SAN heeft dit aangekaart in een procedure die op dit moment bij de rechtbank Noord-Nederland loopt.

Tot slot wijst SAN er naar aanleiding van het RTL onderzoek op dat dit is gebaseerd op door de onderzochte bedrijven sinds kort zelf gepubliceerde cijfers over de door hen uitgestoten ZZS. SAN heeft echter zeer recent (ook) ontdekt dat de afvalverbrander REC zélfs waar het betreft de gepubliceerde cijfers over de debieten onjuiste - veel te lage - cijfers op haar website heeft gepubliceerd. Ofwel de uitgestoten jaarvrachten van alle schadelijke stoffen - waaronder ook ZZS - zijn daardoor nóg veel hoger dan wat aan het publiek wordt geïnformeerd. SAN is van oordeel dat hiermee alle grenzen overschreden worden en dat er daarom sprake is van milieu-criminaliteit waartegen ook het strafrecht moet gaan ingrijpen.

SAN is bezig met het voorbereiden van stappen om bij het OM aangifte te gaan doen.