Bodemas
Door het defect aan de ontslakker kwam de vraag bij ons op, wat er met het vervuilde koelwater gebeurt nadat de bodemas is afgekoeld. We vroegen het aan onze vriend Chat.
Chat, wat is een ontslakker?
De ontslakker zit direct onder de verbrandingskamer/roosteroven, aan de uitloop van het rooster. Daar valt de bodemslak/bodemassen uit de oven in de ontslakker, gaat (meestal) door een waterquench, (waterbad) en wordt via transport naar de slakkenbunker en verdere BSA-verwerking (magneten/zeven) gebracht. Rookgassen gaan de andere kant op: via ketel → rookgasreiniging → schoorsteen.
Chat, waar wordt het koelwater geloosd?
Volgens de beschikbare documenten over de Omrin-installatie Reststoffen Energie Centrale Harlingen (REC) in Harlingen:
Het koelwater betreft in elk geval onttrokken grondwater (zout) dat gebruikt wordt in het koelproces. harlingen.bestuurlijkeinformatie.nl+2Grienlinks statenfractie Fryslân+2
In de vergunningstukken wordt gesproken over onttrekking én lozing van koelwater, proces en afvalwater. commissiemer.nl+1
Ik kon echter niet met zekerheid vinden exacte locatie van de lozing (bijv. in welke watergang, haven of estuarium) in de openbare documenten die ik heb geraadpleegd.
Als je wil, kan ik verder zoeken in de vergunningdocumentatie van de provincie of gemeente om te achterhalen waar precies het koelwater wordt geloosd (bijv. haven-water, Waddenzee, etc.). Wil je dat?
Ja
Kort antwoord: in (of via) de Industriehaven van Harlingen.
Uit de vergunningstukken en m.e.r.-documenten blijkt dat de REC zelf géén aparte proceswaterlozing op de haven heeft aangevraagd, maar dat het koelwatertraject is gekoppeld aan de bestaande koelwaterlozing van de WKC/Frisia-installatie aan de Industriehaven (het havenbekken naast de REC-locatie). commissiemer.nl+2commissiemer.nl+2
Iets meer detail (routes van waterstromen):
Koelwater: gebruikt de bestaande koelwaterlozing van de WKC/Frisia richting de Industriehaven (thermische lozing in het havenbekken). commissiemer.nl+1
(Indirect) afval-/rioolwater: gaat via het gemeentelijk riool naar de RWZI Harlingen; de RWZI loost vervolgens op het Harinxmakanaal. uitspraken.rechtspraak.nl
Hemelwater: voor Omrin/REC is in de stukken een Wvo-vergunning voor lozing van schoon hemelwater op de haven genoemd. Grienlinks statenfractie Fryslân
Als je wilt, kan ik de preciese lozingspunt-locatie binnen de Industriehaven (coördinaten/kaartje uit de watervergunning van Wetterskip Fryslân) erbij zoeken en in een klein kaart-schetsje zetten.
Chat, wat is een ontslakker?
De ontslakker zit direct onder de verbrandingskamer/roosteroven, aan de uitloop van het rooster. Daar valt de bodemslak/bodemassen uit de oven in de ontslakker, gaat (meestal) door een waterquench, (waterbad) en wordt via transport naar de slakkenbunker en verdere BSA-verwerking (magneten/zeven) gebracht. Rookgassen gaan de andere kant op: via ketel → rookgasreiniging → schoorsteen.
Chat, waar wordt het koelwater geloosd?
Volgens de beschikbare documenten over de Omrin-installatie Reststoffen Energie Centrale Harlingen (REC) in Harlingen:
Het koelwater betreft in elk geval onttrokken grondwater (zout) dat gebruikt wordt in het koelproces. harlingen.bestuurlijkeinformatie.nl+2Grienlinks statenfractie Fryslân+2
In de vergunningstukken wordt gesproken over onttrekking én lozing van koelwater, proces en afvalwater. commissiemer.nl+1
Ik kon echter niet met zekerheid vinden exacte locatie van de lozing (bijv. in welke watergang, haven of estuarium) in de openbare documenten die ik heb geraadpleegd.
Als je wil, kan ik verder zoeken in de vergunningdocumentatie van de provincie of gemeente om te achterhalen waar precies het koelwater wordt geloosd (bijv. haven-water, Waddenzee, etc.). Wil je dat?
Ja
Kort antwoord: in (of via) de Industriehaven van Harlingen.
Uit de vergunningstukken en m.e.r.-documenten blijkt dat de REC zelf géén aparte proceswaterlozing op de haven heeft aangevraagd, maar dat het koelwatertraject is gekoppeld aan de bestaande koelwaterlozing van de WKC/Frisia-installatie aan de Industriehaven (het havenbekken naast de REC-locatie). commissiemer.nl+2commissiemer.nl+2
Iets meer detail (routes van waterstromen):
Koelwater: gebruikt de bestaande koelwaterlozing van de WKC/Frisia richting de Industriehaven (thermische lozing in het havenbekken). commissiemer.nl+1
(Indirect) afval-/rioolwater: gaat via het gemeentelijk riool naar de RWZI Harlingen; de RWZI loost vervolgens op het Harinxmakanaal. uitspraken.rechtspraak.nl
Hemelwater: voor Omrin/REC is in de stukken een Wvo-vergunning voor lozing van schoon hemelwater op de haven genoemd. Grienlinks statenfractie Fryslân
Als je wilt, kan ik de preciese lozingspunt-locatie binnen de Industriehaven (coördinaten/kaartje uit de watervergunning van Wetterskip Fryslân) erbij zoeken en in een klein kaart-schetsje zetten.

📍 Locatiegegevens & toelichting
De REC is gevestigd in de Industriehaven van Harlingen. commissiemer.nl+2commissiemer.nl+2
Het koelwater van de installatie wordt geloosd richting het havenbekken / oppervlaktewater van de Industriehaven. (Hoewel exacte coördinaten niet in publiek eenvoudig doorzoekbare teksten beschikbaar waren.)
In een WOB-document wordt gesproken over “lozing van purge flow en koelwater en de (plotselinge) verschillen in zoutgehalte die daardoor worden veroorzaakt in de haven”. Wob, who en woo archief
✅ Belangrijk punt
Ik kon geen precieze coördinaat (latitude/longitude) of uitgesplitste lozingsbuis-positie vinden in de openbaar toegankelijke rapporten.
Hier is wat ik met zekerheid kon achterhalen én wat (nog) niet publiek terug te vinden is:
Kort antwoord (wat zeker is)
Het koelwater wordt geloosd in de Industriehaven van Harlingen. Dit volgt uit de m.e.r.- en vergunningstukken waarin expliciet wordt gesproken over onttrekking én lozing van koelwater op het havenbekken bij de REC-locatie. In de documentatie is bovendien aangegeven dat de REC geen eigen aparte proceswaterlozing heeft aangevraagd, en dat er wordt aangesloten op de bestaande koelwaterlozing rond de WKC/Frisia-installatie in de Industriehaven. commissiemer.nl+2Grienlinks statenfractie Fryslân+2
De REC is gevestigd in de Industriehaven van Harlingen. commissiemer.nl+2commissiemer.nl+2
Het koelwater van de installatie wordt geloosd richting het havenbekken / oppervlaktewater van de Industriehaven. (Hoewel exacte coördinaten niet in publiek eenvoudig doorzoekbare teksten beschikbaar waren.)
In een WOB-document wordt gesproken over “lozing van purge flow en koelwater en de (plotselinge) verschillen in zoutgehalte die daardoor worden veroorzaakt in de haven”. Wob, who en woo archief
✅ Belangrijk punt
Ik kon geen precieze coördinaat (latitude/longitude) of uitgesplitste lozingsbuis-positie vinden in de openbaar toegankelijke rapporten.
Hier is wat ik met zekerheid kon achterhalen én wat (nog) niet publiek terug te vinden is:
Kort antwoord (wat zeker is)
Het koelwater wordt geloosd in de Industriehaven van Harlingen. Dit volgt uit de m.e.r.- en vergunningstukken waarin expliciet wordt gesproken over onttrekking én lozing van koelwater op het havenbekken bij de REC-locatie. In de documentatie is bovendien aangegeven dat de REC geen eigen aparte proceswaterlozing heeft aangevraagd, en dat er wordt aangesloten op de bestaande koelwaterlozing rond de WKC/Frisia-installatie in de Industriehaven. commissiemer.nl+2Grienlinks statenfractie Fryslân+2
Bodemas is dat wat overblijft van ons afval na verbranding. Bodemas bevat gevaarlijke stoffen die kunnen leiden tot milieu- of gezondheidsschade. Omgevingsdiensten melden bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) regelmatig problemen met de import, productie, opwerking, opslag en toepassing van bodemassen.
Het bodemas van de REC zou in eerste instantie volgens de vergunning veilig moeten worden overgeslagen en afgevoerd via de binnenwateren. Niet via open stort vanaf vrachtauto´s en niet via de Waddenzee, zoals dat nu gebeurt.
Volgens de eerst Milieuvergunning moest de overslag van de bodemas op een dusdaninge wijze dienen te gebeuren dat er geen vervuiling van de omgeving wordt veroorzaakt. Via de binnenwateren en via afgesloten transportbanden. Niet via overslag in de open lucht met gevaar voor verstuiving en vervuiling van het oppervlaktewater, welke direct in verbinding staat met de beschermde Waddenzee.
Op de foto is duidelijk te zien hoe de bodemas verwaait op het oppervlaktewater. De ´beschermde´ Waddenzee staat in directe verbinding met dit water. Omrin verkoopt de bodemas door naar bodemasverwerkers in Nederland. (Sluiskil – Zeeland). De overslag wordt verzorgd door een ander bedrijf dan Omrin. Hierdoor ontkomt Omrin aan de aan haar gestelde verplichting zich aan de vergunning te houden, omdat niet zij maar een ander bedrijf op een ander terrein de overslag verzorgt.
Hier vraag/antwoord aan/van het ILT ten aanzien van deze situatie.
vraag: …. wat het standpunt van het ILT is ten aanzien van de overslag van bodemas via open storting vanuit vrachtauto's in schepen. Een transport bedrijf in Harlingen verzorgt de overslag van bodemas afkomstig uit de REC *verbrandingsoven te Harlingen. In de milieuvergunning die aan het transport bedrijf is verstrekt (door de gemeente Harlingen) staat niets opgenomen over de wijze waarop deze overslag dient te geschieden, terwijl in de vergunning verleend aan het afvalverwerkingsbedrijf stond dat dit vanwege veiligheid voor mens en milieu, diende te geschieden via een gesloten transport systeem. Het afvalverwerkingsbedrijf heeft deze overslag nu uitbesteed aan het transportbedrijf. Mag het zo zijn dat daarmee de verplichting van een gesloten systeem zomaar komt te vervallen?
antwoord:….. Juridisch zijn REC Harlingen en de fa Spaansen twee zelfstandige inrichtingen met een eigen vergunning. Strikt juridisch gezien handelt elk van beide binnen zijn vergunning correct. In mijn ogen is deze zaak niet juridisch via handhaving op te lossen. Toch wringt deze zaak als je er vanuit geloofwaardigheid en betrouwbaarheid naar kijkt. Indertijd is voor extra bescherming van het milieu en de Waddenzee afgesproken (door REC aangevraagd en door de provincie in de vergunning vastgelegd) om de bodemas via een gesloten systeem in een schip te storten. De bevolking moet er op kunnen vertrouwen dat het dan ook op die manier gebeurt. REC ontwijkt de afgesproken werkwijze in de vergunning door de overslag niet zelf maar door een externe partij te laten uitvoeren met een lager beschermingsnivea. Het is daarbij REC die daartoe opdracht geeft. Spaansen voert slechts uit binnen zijn eigen vergunning. Misschien doet REC dit niet bewust, maar het een zeggen en het ander doen (of in jouw opdracht laten doen) maakt op mij geen geloofwaardige en betrouwbare indruk. U zou REC op zijn geloofwaardigheid kunnen aanspreken. Op dezelfde manier zou u ook de provincie op bestuurlijk niveau kunnen aanspreken op zijn geloofwaardigheid en betrouwbaarheid. In de vergunning van REC is een gesloten werkwijze voor de overslag van bodemas vastgelegd om het milieu en de gevoelige Waddenzee extra te beschermen. De bevolking moet er op kunnen vertrouwen dat het bevoegd gezag namens de samenleving waakt over de gemaakte afspraken. Nu het bedrijf hier bewust of onbewust de hand mee ligt, zou de verantwoordelijke bestuurder op zijn minst het bedrijf kunnen aanspreken dat deze ontwijkconstructie niet overeenkomt met de door het bedrijf zelf aangevraagde en vervolgens afgesproken werkwijze in de vergunning.Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, Meld- en InformatiecentrumILT/HandhavingsbeleidInspectie Leefomgeving en TransportPostbus 16191 | 2500 BD | Den Haag088 489 0000 (Augustus 2015
reactie FUMO : …Het antwoord van FUMO is dat Spaansen niet aan dezelfde voorwaarden als Omrin hoeft te voldoen, omdat de overslag op een ander terrein plaatsvindt. ´immers, er is nog geen kade aangelegd en daarvoor dient de bodemas via vrachtauto´s naar de schepen te worden gebracht. Wij hebben verschillende malen gecontroleerd en geen onregelmatigheden aangetroffen´ aldus een woordvoerster van de FUMO. ´Wij gaan niet over de gevaarlijkheid van het product´ De FUMO heeft aangegeven om negatief te beslissen op ons verzoek om handhaving t.a.v naleving van de vergunning (die aan de REC was verleend en waarin staat dat de overslag van bodemas via een gesloten transportsysteem dient te geschieden). In haar antwoord stelt zij dat de overslag niet geschied door de OMRIN maar door Spaansen, en in de vergunning van Spaansen staat niets vermeld over een gesloten (veilig) overslag systeem. (Augustus 2015)
Voor inzage in de stukken stuur een verzoek naar info@afvalovennee.com
Het bodemas van de REC zou in eerste instantie volgens de vergunning veilig moeten worden overgeslagen en afgevoerd via de binnenwateren. Niet via open stort vanaf vrachtauto´s en niet via de Waddenzee, zoals dat nu gebeurt.
Volgens de eerst Milieuvergunning moest de overslag van de bodemas op een dusdaninge wijze dienen te gebeuren dat er geen vervuiling van de omgeving wordt veroorzaakt. Via de binnenwateren en via afgesloten transportbanden. Niet via overslag in de open lucht met gevaar voor verstuiving en vervuiling van het oppervlaktewater, welke direct in verbinding staat met de beschermde Waddenzee.
Op de foto is duidelijk te zien hoe de bodemas verwaait op het oppervlaktewater. De ´beschermde´ Waddenzee staat in directe verbinding met dit water. Omrin verkoopt de bodemas door naar bodemasverwerkers in Nederland. (Sluiskil – Zeeland). De overslag wordt verzorgd door een ander bedrijf dan Omrin. Hierdoor ontkomt Omrin aan de aan haar gestelde verplichting zich aan de vergunning te houden, omdat niet zij maar een ander bedrijf op een ander terrein de overslag verzorgt.
Hier vraag/antwoord aan/van het ILT ten aanzien van deze situatie.
vraag: …. wat het standpunt van het ILT is ten aanzien van de overslag van bodemas via open storting vanuit vrachtauto's in schepen. Een transport bedrijf in Harlingen verzorgt de overslag van bodemas afkomstig uit de REC *verbrandingsoven te Harlingen. In de milieuvergunning die aan het transport bedrijf is verstrekt (door de gemeente Harlingen) staat niets opgenomen over de wijze waarop deze overslag dient te geschieden, terwijl in de vergunning verleend aan het afvalverwerkingsbedrijf stond dat dit vanwege veiligheid voor mens en milieu, diende te geschieden via een gesloten transport systeem. Het afvalverwerkingsbedrijf heeft deze overslag nu uitbesteed aan het transportbedrijf. Mag het zo zijn dat daarmee de verplichting van een gesloten systeem zomaar komt te vervallen?
antwoord:….. Juridisch zijn REC Harlingen en de fa Spaansen twee zelfstandige inrichtingen met een eigen vergunning. Strikt juridisch gezien handelt elk van beide binnen zijn vergunning correct. In mijn ogen is deze zaak niet juridisch via handhaving op te lossen. Toch wringt deze zaak als je er vanuit geloofwaardigheid en betrouwbaarheid naar kijkt. Indertijd is voor extra bescherming van het milieu en de Waddenzee afgesproken (door REC aangevraagd en door de provincie in de vergunning vastgelegd) om de bodemas via een gesloten systeem in een schip te storten. De bevolking moet er op kunnen vertrouwen dat het dan ook op die manier gebeurt. REC ontwijkt de afgesproken werkwijze in de vergunning door de overslag niet zelf maar door een externe partij te laten uitvoeren met een lager beschermingsnivea. Het is daarbij REC die daartoe opdracht geeft. Spaansen voert slechts uit binnen zijn eigen vergunning. Misschien doet REC dit niet bewust, maar het een zeggen en het ander doen (of in jouw opdracht laten doen) maakt op mij geen geloofwaardige en betrouwbare indruk. U zou REC op zijn geloofwaardigheid kunnen aanspreken. Op dezelfde manier zou u ook de provincie op bestuurlijk niveau kunnen aanspreken op zijn geloofwaardigheid en betrouwbaarheid. In de vergunning van REC is een gesloten werkwijze voor de overslag van bodemas vastgelegd om het milieu en de gevoelige Waddenzee extra te beschermen. De bevolking moet er op kunnen vertrouwen dat het bevoegd gezag namens de samenleving waakt over de gemaakte afspraken. Nu het bedrijf hier bewust of onbewust de hand mee ligt, zou de verantwoordelijke bestuurder op zijn minst het bedrijf kunnen aanspreken dat deze ontwijkconstructie niet overeenkomt met de door het bedrijf zelf aangevraagde en vervolgens afgesproken werkwijze in de vergunning.Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, Meld- en InformatiecentrumILT/HandhavingsbeleidInspectie Leefomgeving en TransportPostbus 16191 | 2500 BD | Den Haag088 489 0000 (Augustus 2015
reactie FUMO : …Het antwoord van FUMO is dat Spaansen niet aan dezelfde voorwaarden als Omrin hoeft te voldoen, omdat de overslag op een ander terrein plaatsvindt. ´immers, er is nog geen kade aangelegd en daarvoor dient de bodemas via vrachtauto´s naar de schepen te worden gebracht. Wij hebben verschillende malen gecontroleerd en geen onregelmatigheden aangetroffen´ aldus een woordvoerster van de FUMO. ´Wij gaan niet over de gevaarlijkheid van het product´ De FUMO heeft aangegeven om negatief te beslissen op ons verzoek om handhaving t.a.v naleving van de vergunning (die aan de REC was verleend en waarin staat dat de overslag van bodemas via een gesloten transportsysteem dient te geschieden). In haar antwoord stelt zij dat de overslag niet geschied door de OMRIN maar door Spaansen, en in de vergunning van Spaansen staat niets vermeld over een gesloten (veilig) overslag systeem. (Augustus 2015)
Voor inzage in de stukken stuur een verzoek naar info@afvalovennee.com


9 SEPTEMBER 2011
VRACHTWAGEN VOL BODEMAS KANTELT TIJDENS ILLEGALE RIT.Stichting afvaloven Nee heeft bij de politie aangifte gedaan van het milieudelict. Op vrijdagmiddag is een vrachtauto vol met bodemas vlak bij de afvaloven gekanteld. Bodemas bevat o.a. zware metalen en is schadelijk voor de gezondheid. Er kunnen tal van effecten optreden voor lever, nieren en centrale zenuwstelsel. Omrin vervoert het bodemas van de afvaloven naar Spaansen, waar het in schepen wordt geladen en afgevoerd. Omrin heeft hier echter geen vergunning voor en is daarom in overtreding. De stichting afvaloven Nee heeft daarom bij de politie aangifte gedaan van het milieudelict maar omdat dit niet op “eigen terrein van de stichting” gebeurde, was dit volgens de politie niet mogelijk. De milieudienst neemt de zaak in onderzoek en zal nagaan of alle benodigde papieren en vergunningen in orde waren.
VRACHTWAGEN VOL BODEMAS KANTELT TIJDENS ILLEGALE RIT.Stichting afvaloven Nee heeft bij de politie aangifte gedaan van het milieudelict. Op vrijdagmiddag is een vrachtauto vol met bodemas vlak bij de afvaloven gekanteld. Bodemas bevat o.a. zware metalen en is schadelijk voor de gezondheid. Er kunnen tal van effecten optreden voor lever, nieren en centrale zenuwstelsel. Omrin vervoert het bodemas van de afvaloven naar Spaansen, waar het in schepen wordt geladen en afgevoerd. Omrin heeft hier echter geen vergunning voor en is daarom in overtreding. De stichting afvaloven Nee heeft daarom bij de politie aangifte gedaan van het milieudelict maar omdat dit niet op “eigen terrein van de stichting” gebeurde, was dit volgens de politie niet mogelijk. De milieudienst neemt de zaak in onderzoek en zal nagaan of alle benodigde papieren en vergunningen in orde waren.
